Τον Μάρτιο 2025, συγκεκριμένα στις 18 Μαρτίου, Κροατία, Αλβανία και Κοσσυφοπέδιο υπέγραψαν στη Τιράνα μια τριμερή Διακήρυξη για συνεργασία στην άμυνα, με φόντο την ενίσχυση της περιοχής των Δυτικών Βαλκανίων.
Τι προβλέπει:
-
Βελτίωση αμυντικών δυνατοτήτων, ερευνητική/βιομηχανική συνεργασία και ανάπτυξη εγχώριας αμυντικής παραγωγής.
-
Διαλειτουργικότητα μέσω εκπαίδευσης, ασκήσεων και κοινών επιχειρήσεων.
-
Αντιμετώπιση υβριδικών απειλών όπως κυβερνοεπιθέσεις και παραπληροφόρηση.
-
Στήριξη της ευρωατλαντικής ολοκλήρωσης, προωθώντας την ένταξη στο ΝΑΤΟ (ειδικά για το Κοσσυφοπέδιο).
Προχωρούν από το χαρτί στην πράξη:
Μόλις πριν λίγες ημέρες, οι αρμόδιες κυβερνήσεις ανακοίνωσαν την ενεργοποίηση ομάδων ειδικών για τη σχεδίαση και υλοποίηση του πλάνου. Η συνάντηση της 18ης Ιουλίου 2025 στα Τίρανα αποτέλεσε βήμα για την “επιχειρησιακή” κλιμάκωση.
Το σχέδιο προβλέπει την κοινοπραξία σε παραγγελίες όπλων αμερικανικής προέλευσης – αντί για μεμονωμένες παραγγελίες. Τα οφέλη είναι προφανή: χαμηλότερο κόστος και ταχύτερη παράδοση.
Αυτή η ενοποιημένη αγορά χρηματοδοτείται από τους εθνικούς προϋπολογισμούς των συμμετεχόντων και αναμένεται να παρουσιαστεί για έγκριση τον Σεπτέμβριο 2025.
Περαιτέρω βήματα:
-
Στρατιωτικές ασκήσεις (διμερείς και τριμερείς), κοινές στρατιωτικές εκπαιδεύσεις και ανταλλαγές προσωπικού μέσω στρατιωτικών σχολών.
-
Ενίσχυση της ανθεκτικότητας απέναντι σε υβριδικές επιθέσεις, με ανταλλαγή πληροφοριών και συνεργασία σε ευαίσθητους τομείς ασφάλειας.
-
Πρόθεση να ανοίξει η πρωτοβουλία σε τρίτες χώρες—μέσω της Αμερικανικής Αδριατικής Χάρτας (A5), κατά τη συνάντηση του προσεχούς Οκτωβρίου.
Αντιδράσεις:
Η Σερβία αντιδρά έντονα, χαρακτηρίζοντας τη δράση ως προκλητική και ανεπιθύμητη, καθώς θεωρεί την ένταξη του Κοσσυφοπεδίου σε τέτοιες πρωτοβουλίες ως απειλή εδαφικής ακεραιότητας.