Η κόντρα Παρισιού–Τελ Αβίβ περνά σε νέο επίπεδο. Καθώς ο Εμανουέλ Μακρόν ετοιμάζεται να ανακοινώσει επίσημα την αναγνώριση παλαιστινιακού κράτους, η ισραηλινή κυβέρνηση καταρτίζει σενάρια σκληρής απάντησης. Πληροφορίες από ευρωπαϊκές πηγές αναφέρουν ότι στο τραπέζι βρίσκονται επιλογές που, αν εφαρμοστούν, θα κλιμακώσουν θεαματικά τη διπλωματική σύγκρουση με τη Γαλλία.
Στον πυρήνα των πιθανών μέτρων βρίσκεται η επιτάχυνση κινήσεων προσάρτησης στη Δυτική Όχθη. Σε μια συγκυρία που κάθε βήμα στο έδαφος μετράει διπλά στη διεθνή σκηνή, μια τέτοια επιλογή θα έστελνε μήνυμα μηδενικής ανοχής στα κελεύσματα για άμεση αναγνώριση παλαιστινιακού κράτους χωρίς συμφωνημένη λύση ασφαλείας. Την ίδια στιγμή, εξετάζεται το κλείσιμο του γαλλικού προξενείου στην Ιερουσαλήμ, μια κίνηση με υψηλό συμβολισμό που θα άγγιζε την ιστορική παρουσία της Γαλλίας στην πόλη και τον παραδοσιακό της ρόλο στην περιοχή.
Ακόμη πιο εκρηκτική θεωρείται η συζήτηση για γαλλικής κυριότητας περιουσίες και εδάφη στο Ισραήλ, όπως το Ιερό του Ελαιώνα στο Όρος των Ελαιών. Η οποιαδήποτε παρέμβαση σε αυτούς τους χώρους δεν θα είχε μόνο διπλωματικό βάρος, αλλά και θρησκευτικό-πολιτισμικό αποτύπωμα, προκαλώντας αντιδράσεις από εκκλησιαστικούς και διεθνείς φορείς.
Γιατί τώρα. Στο Παρίσι επικρατεί η πεποίθηση ότι η αναγνώριση παλαιστινιακού κράτους λειτουργεί ως “στιγμή αλήθειας” για την επανεκκίνηση μιας πολιτικής διαδικασίας προς λύση δύο κρατών. Η Γαλλία επιχειρεί να ηγηθεί μιας ευρύτερης δυτικής πρωτοβουλίας, θεωρώντας ότι χωρίς πολιτικό ορίζοντα η ασφάλεια δεν παγιώνεται. Η ισραηλινή πλευρά, όμως, βλέπει αυτή την κίνηση ως ανταμοιβή για την τρομοκρατία και υπονόμευση των διαπραγματεύσεων για τους ομήρους και την ασφάλεια του Ισραήλ.
Το διπλωματικό ρήγμα βαθαίνει. Ήδη, Ισραηλινοί αξιωματούχοι έχουν προϊδεάσει για αποφάσεις που θα στοχεύουν άμεσα τη γαλλική διπλωματική παρουσία στην Ιερουσαλήμ. Από την άλλη, στο Παρίσι μελετώνται πιθανά αντίμετρα σε περίπτωση που το Ισραήλ προχωρήσει σε μονομερείς ενέργειες σε προξενεία ή περιουσίες γαλλικού ενδιαφέροντος. Το μήνυμα είναι σαφές: αν το ένα μέρος ανεβάσει τους τόνους με πράξεις, το άλλο είναι έτοιμο να απαντήσει.
Τι σημαίνει για την περιοχή. Ένα κλείσιμο του γαλλικού προξενείου θα δυσχέραινε πρακτικά τη διαχείριση υποθέσεων χιλιάδων Παλαιστινίων και Ευρωπαίων που στηρίζονται στις υπηρεσίες του. Παράλληλα, η επιτάχυνση προσάρτησης στη Δυτική Όχθη θα αναδιαμόρφωνε τις ισορροπίες επί του πεδίου, δυσκολεύοντας ακόμη περισσότερο την επιστροφή σε διαπραγματεύσεις. Η όποια απόφαση για θρησκευτικούς χώρους, τέλος, θα προκαλούσε διεθνή κατακραυγή και νέα κύματα εντάσεων.
Το ρολόι τρέχει προς τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Η Δευτέρα 22 Σεπτεμβρίου προβάλλει ως ορόσημο για την επίσημη γαλλική αναγνώριση. Αν επιβεβαιωθεί, θα δούμε σχεδόν άμεσα αν το Ισραήλ θα πατήσει το “κόκκινο κουμπί” των αντιμέτρων ή αν θα προτιμήσει να στείλει αρχικά προειδοποιητικά σήματα πριν προχωρήσει σε κινήσεις χωρίς επιστροφή.
Συμπέρασμα. Η υπόθεση δεν είναι μια ακόμη ανταλλαγή σκληρών δηλώσεων. Αφορά θεμελιώδεις θέσεις για την ασφάλεια, τη νομιμότητα και το μέλλον της Ιερουσαλήμ και της Δυτικής Όχθης. Γαλλία και Ισραήλ μπαίνουν σε μια δοκιμασία όπου ο συμβολισμός, η κυριαρχία και το διεθνές δίκαιο διασταυρώνονται με την ωμή γεωπολιτική ισχύ. Το αν θα υπάρξει γέφυρα ή ρήξη, θα φανεί από τις αποφάσεις που θα ληφθούν τις επόμενες ημέρες.